Омили рушди раванди таълим

Чӣ тавре, ки Президенти кишвар, Ҷаноби Олӣ мўҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар суханрониашон дар маросими ифтитоҳи бинои Маркази миллии тестӣ (20.12.2013) қайд намуданд: «Таҷрибаи кишварҳое, ки чунин тартиби қабули имтиҳонотҳоро ҷорӣ кардаанд, нишон медиҳад, ки низоми мазкур барои интихоби шогирдони дар ҳақиқат сазовори номи донишҷўӣ, баланд бардоштани сифати таҳсилот ва сатҳи азхудкунии дониш, хулоса дар ҷодаи тарбияи кадрҳои баландихтисоси миллӣ нақши муҳим мебозад».

 

Табдилёбии санҷиши тестии «дастӣ» ба компютерӣ имкониятҳои хеле беназирро ошкор намуд, ки омўзгорон дар солҳои пешин дар борааш орзу ҳам карда наметавонистанд.

Автоматикунии санҷишҳои тестӣ нишон медиҳад, ки омўзгорон аз раванди таълим берун намонда, имконияти соҳиб гардидани маълумоти объективиро доир ба натиҷаи таълими муҳассилин фароҳам оваранд. Омўзгор имконияти вақти бештарро барои корҳои мустақилона ва инфиродии муҳассилин пайдо намуда, барои коркарди фикрронии мустақили донишҷўён ва дигар амалҳои педагогӣ вақти зиёдтар сарф менамояд.

Умуман, мафҳуми тест бо шаклҳои гуногун шарҳ дода мешавад. Тести ба қолаб нигаронидашуда тесте мебошад, ки имконияти ҳаматарафаи таълим ва назорати пурраи донишҳои азхуд намудаи шакли инфиродӣ ва ҳам коллективиро таъмин менамояд. Истифодаи чунин тестҳо пурсамар мебошад, зеро санҷиши дониш ба ошкор ва аён намудани азхудкунии ҳаҷми мавод ва мафҳуму мундариҷаи муайяндошта нигаронида шудааст. Шакли дигари тести ба меъёр нигаронидашуда нишон медиҳад, ки таълимгиранда чиро аз худ намудааст. Дар ҳолати дуруст тартиб додани тестҳо масъалаи дигар, яъне, муайян намудани рейтинги омўзгори таълимдиҳанда ҳаллу фасл карда мешавад. Тести ба меъёр нигаронидашуда дар муассисаҳои таҳсилоти олии кишварҳои хориҷӣ васеъ истифода мешавад. Аммо барои коркарди пурраи амалии он то ҳол муаммоҳо ҷой доранд. Имрўзҳо, ки дар аксарияти макотиби олии кишвар аз тестҳои пурсиши интерактивӣ истифода менамоянд, норасоиҳо низ ба чашм мерасанд. Натиҷаи тестҳо нишон медиҳанд, ки таълимгирандагон аз ўҳдаи иҷрои кадом қисми барнома мебароянд. Мафҳуми коршоям будани намуди тести таълимӣ ва назоратӣ аз рўи қобилияти тартиби он ба иҷрои вазифаҳои худ муайян карда мешавад.

Имрўз дар байни олимон ва устодон оид ба фаъолияти педагогии тестҳо баҳсҳо бисёранд. Вале таҷрибаҳо нишон медиҳанд, ки аксарияти донишкадаву донишгоҳҳои кишвар характери тахассусмандӣ доранд. Бинобар он, хуб мешавад, агар коркарди тестӣ бо назардошти стандарти муайяни меъёри вобаста ба самти равия такмил дода шавад. Таҷрибаи донишгоҳҳои кишварҳои хориҷӣ дар мисоли давлатҳои Олмон, Амрико нишон медиҳад, ки натиҷаи тестҳо барои додани унвонҳои бакалавр, магистр истифода мешаванд. Масъалаи дигаре, ки бояд ҳаллу фасли худро ёбад, дар тартиб додани тестҳо бояд мутахассисони беҳтарин иштирок намоянд. Супоришҳо тавре тартиб дода шаванд, ки бо донистани ашё боз қобилияти ботароватии зеҳнӣ муайян карда шавад. Ҳамзамон, вақти сарфшуда барои ҳар як суол ба ҳисоб гирифта мешавад.

Бо боварии том метавон гуфт, ки воситаҳои техники таълими имрўза барои  инкишофи усулҳои муколамавӣ ва инфиродии таълим мусоидат менамоянд ва аз ин лиҳоз, омўзгорон бояд онро на танҳо азхуд намоянд, балки истифода намуда тавонанд. Вале таҳлилҳо нишон медиҳанд, ки то ҳол сатҳи маданияти иттилоотии омўзгорон, хусусан, дар самти ашё варавияҳои гуманитарӣ ба андозаи зарурӣ нест. Далели субъективӣ будани баҳодиҳиро омўзгорон ҳамчун манфиатнок будани истифодаи технологияҳои иттилоотӣ арзёбӣ менамоянд. Маълум аст, ки санҷишу имтиҳоноти имрўза дар макотиби олӣ (низоми кредитии таҳсил) на дониши муҳассилин, балки қобилияти гирифтани баҳои мусбиро аз тарафи онҳо ифода менамояд.

Дар натиҷаи таҳлилҳои оморӣ мутахассисон қайд  менамоянд, ки ҳолатҳои аз ҳама шадиди рўҳияшавии донишҷўён, махсусан дар давраи имтиҳоноти ҷамъбастӣ ба амал меояд ва ин шиддати ҳаяҷони ба донишҷў имконияти  пурра  кушодани  қобилиятҳои  худро намедиҳад.

Аз тарафи дигар, шахсияти омўзгор низ ба ҷавобҳои донишҷў таъсир мерасонад. Ниҳоят, ба хулосае омадан мумкин аст, ки баланд бардоштани сатҳ ва савияи дониши донишҷўён бо дараҷаи хело зиёд аз технологияи навини таълим вобаста буда, аз тарафи омўзгорон истифода бурдани технологияҳои инноватсионӣ муаммоҳои ҷойдоштаро дар раванди таълими фанҳои гуногун аз байн мебардорад.

Ҳаким ҒАЮРОВ,

декани факултети инноватсия

ва телекоммуникатсияи

Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес

ва сиёсати Тоҷикистон

 

 

(Ҳафтаномаи «Омўзгор», №11, 14 марти соли 2014)

ADVERTISEMENT

Issues of the University Newspaper "Mavoi Hirad"

University: Past and Present

University Yearbook 2017

Islamic Revival Party of Tajikistan: ideas

Popular Sites

Rector's Page

Distance learning

Center "Marifat"

Language Learning Center

Career Development Center

YEAR OF TOURISM DEVELOPMENT AND FOLK CRAFTS

Site Enter

0343276
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
2825
4923
10944
27540
78871
102837
343276

Today forecast
2976


Your IP:50.19.34.255

Bulletin of TSULBP

The scientific-theoretical journal “Bulletin of TSULBP” was founded in 2000 according to the resolution of the Learned Council of the Tajik State University Read more...

Literary novelties

Натиҷаи корҳои илмӣ – тадқиқотии дар шакли монография, маҷмўаи мақолаҳо, маводҳои конференсия нашргардидаи устодони донишгоҳ Муфассал...

Newspaper of the University

Under the Tajik State University of Law, Business and Politics of the university monthly newspaper titled “Ma'voi Khirad” was launched in February 2007, Read more...

Lyceum of the University

Литсейи ДДҲБСТ – кафолати таълим ва тарбияи босифат  Литсейи ДДҲБСТ соли 2011 бо мақсадҳои зерин ташкил шудааст: ҷалб Муфассал...

ENACTUS Team

Enactus (Business In Action) - This is an international student-sponsored program that has been popular with the SIFE until 2012. This program provides Read more...

Technopark

Дар асоси санадҳои меъёриву ҳуқуқии соҳа махсусан Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи Парки технологӣ” №629, аз 21 июли соли 2010 , Низомномаи Муфассал...

Innovative Laboratory

INNOLAB – ин муҳити ҷисмонӣ ё маҷозӣ, ки барои пешравӣ ва рушди имкониятҳо, рушди инноватсионӣ тавассути ҳамкорӣ байни донишгоҳҳо, Муфассал...

Grant Projects

Ҳадафи лоиҳа ин эҷоди платформаи табодули таҷрибаҳо, ахбор, амалияи хуб ва захираҳо бо мусоидат ба ташкили гуфтугӯи (диалог)-и омӯзишӣ байни донишгоҳҳо Муфассал...

 

Electronic Reception

Қабулгоҳи электронии донишгоҳ муроҷиати Шуморо ба ректори донишгоҳ, профессор Шарифзода Мумин Машокир бевосита тариқи электронӣ низ қабул мекунад. Муфассал...

 

Innovations

Бахши технологияи инноватсионӣ аз моҳи сентябри соли 2012 фаъолияти худро дар асоси Оинномаи Донишгоҳ ва Низомнома раёсати рушди инноватсионии Муфассал...

 

Archive of News

<< < February 2014 > >>
Mo Tu We Th Fr Sa Su
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28    

Photo Gallery

Television of the University

Contact

Republic of Tajikistan, Sugd province

17 micro-region, building 1 city Khujand 735700

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

+992(3422)2-38-11

+992(3422)2-51-70

http://www.zoofirma.ru/